13 октомври 1944 година: Охрид со злато ги откупува животите на 25 бугарски војници

На 9 септември 1944 година поголемиот дел од 15. пешадиска Охридска дивизија бил опколен во реонот на Битола. Над 5 илјади бугарски офицери, подофицери и војници биле заробени и одведени во логор, пишува Факти.бг.

Еден месец подоцна, кога од 8 октомври 1944 година Бугарската армија веќе водела офанзивни дејства во Македонија, германските трупи почнале да се повлекуваат по правецот Битола – Охрид – Дебар. На 13 октомври во Охрид пристигнала германска моторизирана колона, во која се наоѓале и 25 бугарски војници од заробениот 55. пешадиски Охридски полк. Искористувајќи го слабото обезбедување, тие успеале да избегаат. И тогаш охриѓани направиле нешто неверојатно – ги отвориле своите домови и ги сокриле.

Германскиот командант, капетан од II ранг Мајер Баумгартен, поставил ултиматум: до 21 часот војниците да бидат предадени, во спротивно квартот „Варош“ ќе биде уништен со артилериски оган.

По молба на градоначалникот Илија Коцарев бил поставен нов услов– до 14 часот на следниот ден охриѓани требало да соберат откуп. Првично по половина килограм злато за секој војник, а подоцна сумата била намалена на вкупно 10 килограми. Но луѓето не предале ниту еден од војниците. Почнале да носат сè што имале – венчални прстени, низи со златници, обетки, нараквици, златни часовници. Собрале и 840 златни наполеони, но златото не било доволно.

Тогаш свештеникот Тома Каваев, придружуван од црковните настојатели, го ставил врз купот позлатениот крст од старата црква „Св. Климент“, каде што се чуваат моштите на Климент Охридски.

И рекол: „Св. Климент нè чувал и повторно ќе нè чува.“