Спомен за „Железниот“ 1-ви пешадиски Софиски полк – 141 години од неговото формирање
Вчера се навршија 141 година од формирањето на 1-ви пешадиски Софиски полк, наречен „железен“ поради својата неуморна храброст и подвизи на бојното поле. Полкот е формиран на 12 октомври 1884 година од составот на 1-та пешадиска софиска дружина, 5-та пешадиска тетевенска дружина и 6-та пешадиска плевенска дружина, како резултат на воведувањето на полковата организација во бугарската војска.
Во Српско-бугарската војна (1885), под команда на капетан Христо Попов, полкот се бори против Моравската и Дринската дивизија кај Алдомировци, Гургулјат, Бански дол, Зли дол и Пирот. За покажана храброст, знамето на полкот е одликувано со Спомен-медал за Српско-бугарската војна.
Во Балканските војни (1912–1913), под команда на полковник Иван Мотикаров, Софиските борци учествуваат во боевите кај Гечкенли, Селиолу, Љулебургаз, Бунархисар, Чаталџа, Кадикјој, Градоман, врв Бубљак и по долината на реката Струма. Во крвавите судири загинуваат храбри офицери како капетан Тодор Ночев, капетан Васил Гужгулов, капетан Лазар Пенев, поручник Иван Атанасов и поручник Александар Митев.
Во текот на Првата светска војна (1915–1918), под раководство на полковник Георги Долапчиев и полковник Велизар Лазаров, полкот успешно дејствува во долините на реките Нишава и Бугарска Морава (1915), на Добруџанскиот фронт кај Тутракан, Кубадин и реката Серет (1916), како и во одбранбените борби на Јужниот фронт кај Битола, Ресен и кота 1248 (1917–1918). За својот херојски придонес, знамето на полкот е одликувано со лента од војничкиот знак на I степен од орденот „За храброст“.
Во Втората светска војна (1944), полкот се бори кај Страцин, Крива Паланка и Куманово. Во борбата кај Страцин, тој паѓа во обрач и се брани јуначки една цела недела.
Со својата посветеност и херојство, 1-ви пешадиски Софиски полк запишува славни страници во воената историја и останува вечен симбол на доблест, жртвување и љубов кон татковината – Бугарија.
