Јотова: Бугарија треба да биде поактивна во политиката кон Западен Балкан и доследно да ги брани своите национални интереси

„Нашето повлекување од влијанието на Балканот не е правилна одлука. И сè уште не е доцна.“ Со овие зборови претседателката Илијана Јотова им се обрати на учесниците на Годишната конференција со вонредните и ополномоштени амбасадори и постојаните претставници на Република Бугарија, јавува БГНЕС. Во своето обраќање, шефицата на државата стави акцент врз потребата Бугарија да биде поактивна во политиката кон Западен Балкан, доследно да ги брани своите национални интереси и да инвестира во дипломатијата.

На почетокот од својот говор, претседателката им честиташе на бугарските дипломати и им се заблагодари за нивната работа во заштитата на интересите на земјата, на бугарските граѓани во странство и за зацврстувањето на угледот на Бугарија во светот.

„Со благодарност ви се обраќам на сите вас, кои сте Бугарија во очите на светот, кои придонесувате за нашата репутација и за почитта кон нашата земја во странство.“

Јотова истакна дека дипломатите работат во услови на меѓународен поредок што брзо се менува, во кој старите правила сè потешко функционираат, а токму тие први ги чувствуваат овие промени. Таа изрази благодарност кон дипломатите кои ги извршуваат своите мисии во конфликтни региони и ја нагласи потребата Бугарија таму да испраќа високоподготвени професионалци.

Според неа, Бугарија ги има сите основи да води самостојна надворешна политика, заснована на Уставот и на нејзините национални интереси.

„Имаме цврст Устав, во кој категорично се утврдени нашите вредности, разбирањето на светот и нашите цели. Политиката може да ги брани во секој меѓународен документ. Без отстапувања. Едноставно, честопати треба да ја отвораме таа мала книшка на Уставот и внимателно да ја читаме.“

Претседателката стави акцент и врз културната дипломатија, која, според неа, Бугарија сè уште не ја користи доволно ефикасно. Таа истакна дека земјата нема национален културен институт по моделот на другите држави членки на Европската Унија и дека низ годините биле затворени дипломатски претставништва во држави кои денес повторно добиваат стратешко значење.

„Често си велиме дека на Бугарија ѝ се потребни инвестиции. Но забележете, досега никој не ја кажува следнава реченица – Бугарија треба да инвестира во дипломатијата.“

Според Јотова, членството на Бугарија во Европската Унија не треба да се сфаќа како крајна цел, туку како можност што земјата сè уште не ја користи во целост. Таа повика Бугарија да го бара своето место и во дебатата за стратешката автономија на Европа, особено со оглед на значењето на Југоисточна Европа за идниот развој на европската транспортна, енергетска и дигитална инфраструктура.

Главен акцент во обраќањето на претседателката беше улогата на Бугарија на Балканот. Јотова потсети на успешното домаќинство на јубилејното издание на Процесот за соработка во Југоисточна Европа и нагласи дека земјата не ги искористила во доволна мера можностите на овој формат.

„Нашето повлекување од влијанието на Балканот не е правилна одлука. И сè уште не е доцна. Ги имаме предусловите – од географската положба до нашето членство во Унијата. А оттука следуваат осмислени приоритети, цели, начините на кои треба да се стигне до нив и, најважно, вашата работа, почитувани амбасадори.“

Претседателката даде висока оценка за работата на дипломатските мисии со бугарските заедници во странство и како пример го посочи пописот на бугарската заедница во Албанија.

„Посебно сакам да истакнам еден пример, кој станува симболичен, а тоа е пописот на бугарската заедница во Албанија. Кога постои заедничко дејствување на државните институции, изработени политики и консензус во земјата, вашата работа се одвива само со партнерите.“

Јотова посвети посебно внимание и на односите со Република Северна Македонија. Таа изјави дека бугарската политика покажала оти може да биде успешна кога институциите, дипломатите и општеството дејствуваат единствено, но нагласи дека остануваат нерешени прашања, меѓу кои убедувањето на сите европски партнери во бугарската позиција, која стана европска, и предметите за ОМО „Илинден“ во Советот на Европа.

„Бугарската политика покажа дека може да постигне големи резултати и да биде исклучително успешна кога сме единствени како институции, како професионалци од ваша страна и како општество.“

Претседателката истакна дека во текот на следните месеци претстои активна работа на Министерството за надворешни работи и на бугарските амбасадори по овие прашања.

Во заклучокот, Илијана Јотова повика Бугарија да биде држава која активно формулира и брани сопствени позиции во меѓународните односи.

„Бугарија нема потреба да избира меѓу својот национален идентитет и европската припадност. Но мора да бидеме држава која нуди решенија, а не само да поддржува веќе донесени решенија. Ние сме доследни, компетентни и добри партнери.“