Радев до раководителите на европските институции и земјите членки на ЕУ: Правата на Бугарите во РСМ не можат да бидат предмет на политички договори

Бугарскиот претседател Румен Радев испрати писмо до раководителите на европските институции и на земјите членки на ЕУ по повод усвоениот нацрт-извештај од Комисијата за надворешна политика на Европскиот парламент за напредокот на Република Северна Македонија во процесот на европска интеграција.

БГНЕС го објавува целиот текст на писмото:

„Поводот да Ви се обратам е развојот на случајот со извештајот на Европскиот парламент (ЕП) за напредокот на Република Северна Македонија (РСМ) во процесот на преговори за членство во ЕУ.

Предвиденото гласање за нацрт-извештајот во Комисијата за надворешна политика на ЕП на 4 јуни оваа година беше одложено и се одржа денес. Во рамките на денешното гласање беше даден усмен предлог за додавање на појаснување „модерен“ (во смисла на современ) пред македонскиот идентитет и јазик, што за жал не беше дозволено да се стави на гласање поради внимателно подготвени процедурни чекори.

Од самиот почеток, случајот со овој извештај предизвика бран од негодување и критики во Бугарија против дејствијата и пристапите при неговата изработка. Загрижувачки е фактот што една реномирана институција како Европскиот парламент се изјаснува по категории од морална природа или со специфична научна насоченост, како „идентитет“ и „јазик“, без правна основа и без соодветни надлежности. Такви упатувања кон „јазик и идентитет“ без конкретно дефинирање носат ризик од слободни толкувања, какви што веќе прават нашите југозападни соседи со своите тврдења за „вековниот македонски идентитет“.

Загрижувачки се и околностите околу подготовката на извештајот, откако стана познато дека неговиот текст протекол во РСМ, а премиерот на таа земја јавно се пофали дека Скопје соработувало со европратеници со месеци и влијаело врз некои тези во него. Недоразбирање предизвикаа и бројните нерегуларни средби на известувачот Вајц со политичари и експерти од РСМ (објавени дури по поднесување на јавен сигнал за неправилности во текот на подготовката на извештајот). За ко-известувачот, такви проверки воопшто не се направени. Овие откритија отвораат бројни прашања за интегритетот и транспарентноста во работата на одредени европратеници и административни службеници.

Го поздравувам решението на Европскиот парламент да ги отфрли тврдењата за „вековниот македонски идентитет“ и да не дозволи нови обиди за наметнување на етноцентричниот националистички наратив на власта во Скопје. Таквиот пристап создава конфронтација како со другите етнички заедници во РСМ, така и со два милиони бугарски граѓани (кои се и граѓани на ЕУ) со етничко потекло од територијата на денешна Северна Македонија.

Во исто време, антибугарската кампања во РСМ продолжува со несмалена жестина. Неприфатливо е земја кандидат за членство во ЕУ, која гласно промовира дека одамна ги исполнила сите критериуми, да спроведува судско гонење против сопствени граѓани што отворено се самоопределуваат како Бугари. Нашата земја одамна ги информираше европските институции за притисоците и дискриминацијата на кои се изложени Бугарите во РСМ. Локалниот суд одбива да покрене оправдани постапки против сторителите на такви дејствија, обезбедувајќи нивна неказнивост. Неодамна, Бугаринот Љупчо Ѓоргиевски, претседател на избришаното здружение Културен центар „Иван Михајлов“ – Битола, беше осуден во РСМ по апсурдно обвинение за ширење омраза, ксенофобија и дискриминација. Еден од амандманите кои нашата земја ги предложи за денес усвоениот нацрт-извештај беше поврзан и со случајот „Ѓоргиевски“, но за жал таа остана надвор од фокусот на европратениците.

Бугарија останува посветена на сите елементи од европскиот консензус од 2022 година, чие исполнување е единствената можност за европска интеграција на нашата југозападна соседка.

Досегашните обиди да се мотивираат владејачките во Скопје преку отстапки од овој консензус не водат кон посакуваниот резултат. Напротив, владејачките сè поотворено покажуваат дека немаат намера да се придржуваат до тешко постигнатиот компромис, прифатен и од РСМ, што значи дека реално немаат волја да ја реализираат европската интеграција на земјата.

Ве молам, прифатете ги моите уверувања дека Бугарија нема да прифати замена на тешко постигнатиот европски компромис. Правата на Бугарите во РСМ не можат да бидат предмет на политички договори.

Зајакнувањето на довербата во европските институции, особено во време на кризи, е наша заедничка обврска и сметам на Вашата поддршка за тоа“, се вели во писмото на претседателот Радев.