| |

Бугарскиот амбасадор во Велика Британија Марин Рајков ја одбрани улогата на цар Борис Трети во спасувањето на бугарските Евреи

Бугарскиот амбасадор во Велика Британија Марин Рајков ја одбрани улогата на цар Борис Трети во спасувањето на бугарските Евреи за време на Втората светска војна.

Повод за неговиот коментар беше продукцијата со наслов „Краткиот живот и мистериозната смрт на Борис III, царот на Бугарите“, подготвена од англиската театарска куќа „Надвор од шумата“.

Претставата напишана од Џозеф Кален според книгата „Круна од трње“ на Стефан Груев е вклучена во програмата на меѓународниот фестивал во Единбург, а на крајот на минатиот месец беше претставена во бугарската дипломатска мисија во Лондон.

Рајков објави во весникот Тајмс одговор на материјалот на Колин Шиндлер, професор по историја на Факултетот за ориентални и африкански студии на Универзитетот во Лондон.

На 18 јули, Шиндлер објави статија во „Тајмс“ во која вели дека „драмата за бугарскиот цар Борис и како тој спасува 50.000 Евреи од нацистите“ наскоро ќе биде претставена на фестивалот во Единбург. „Иако несомнено е добронамерна, ова е историја, која е пренапишана за да се создаде мит“, вели англискиот историчар.

Тој се повикува на книгата „Украдениот наратив на бугарските Евреи и холокаустот“ од Џеки Комфорти и Марта Алајем Блумфилд, која, според неговите зборови, „раскажува поинаква приказна“.

„Бугарија беше сојузник на нацистичка Германија… Во јануари 1941 година беше донесено антисемитско законодавство со кое Евреите беа отстранети од вооружените сили; мешаните бракови беа забранети; Евреите со бугарски имиња беа принудени да ги вратат своите оригинални имиња; еврејските имоти беа конфискувани и беше воведен систем на квоти за еврејските студенти кои сакаа да ги посетуваат универзитетите“, пишува Шиндлер.

„Во март 1941 година, Бугарија официјално се приклучи на силите на Оската и им дозволи на нацистите да ги преминат нејзините граници за да ги нападнат Грција и Југославија“, продолжува авторот на статијата.

Шиндлер истакнува дека цар Борис III ја одобрил одлуката бугарските Евреи да носат жолти ѕвезди и во август 1942 година дозволил да се формира комесаријат одговорен за судбината на Евреите.

Во јануари 1943 година, SS Hauptsturmführer Теодор Данекер, подреден на архитектот на холокаустот Адолф Ајхман, ја посетил Софија и потпишал договор за депортирање на бугарските Евреи.

„Многу бугарски јавни личности се револтирани и вршат притисок врз Борис да не ги депортира Евреите, меѓу нив биле и православните големодостојници Стефан и Кирил… како и пратеникот Димитар Пешев, кој организирал петиција против депортацијата потпишана од 42 пратеници. Токму оваа решителна опозиција всушност го спречува Борис. „Поради оваа причина 20.000 бугарски Евреи беа испратени во работни логори, а не во логори за истребување. Многу од нив се вратија скршени“, пишува Шиндлер во својата статија.

Авторот додава дека како сојузник на нацистите, бугарската армија ги окупирала Западна Тракија и Источна Македонија во Грција и била одговорна за контрола на депортацијата на 11.343 грчки Евреи.

„Тие беа пренесени во Виена, каде што ги чекаше Гестапо. Оттаму, повеќето од нив го направија своето последно патување до Треблинка“, резимира Шиндлер.

Авторот на материјалот цитира и телеграма испратена на 22 јуни 1943 година од цар Борис Трети до германскиот министер за надворешни работи Јоаким фон Рибентроп. Бугарскиот монарх изјавил: „Еврејскиот дух на профитерство му нанесе голема штета на човештвото…“.

„Господине, вие пишувате дека претставата „Краткиот живот и мистериозната смрт на Борис III, царот на Бугарите“… е обвинета за „пренапишување на историјата“ поради лажното тврдење дека бугарскиот монарх ги спасил животите на 50.000 Евреи во текот на холокаустот“, му се обраќа на Колин Шиндлер бугарскиот амбасадор Марин Рајков.

„Продукцијата правилно ги отсликува историските факти. На 1 март 1941 година германските трупи поминале низ Бугарија. Истиот ден премиерот Богдан Филов го потпишал пристапот кон пактот. По наредба на Рајхот беа воведени антисемитски мерки во сите земји, а, за жал, Бугарија не била исклучок“, продолжува Рајков.

„Сепак, бугарскиот закон содржи една значајна разлика од законодавството во Нирнберг. Бугарските Евреи не се лишени од заштитата на нивното државјанство“, нагласува тој.

Амбасадорот потсетува дека подоцна делови од Југославија и Северна Грција биле предадени на бугарската администрација, но Бугарија немала суверенитет врз овие територии.

„Криминалната депортација на Евреите од Тракија и Македонија, кои немале бугарско државјанство, е целосно германска иницијатива“, пишува Рајков.

„Прашањето за депортацијата на Евреите од Бугарија стоеше на поинаков начин. Под огромен германски притисок, владата првично се согласи на нивна депортација. По инструкции на цар Борис Трети, министерот за внатрешни работи Никола Габровски ја откажал депортацијата и 50.000 Евреите беа спасени“, пишува бугарскиот амбасадор во Лондон.

„Улогата на Царот е клучна бидејќи тој е личноста која ги контролира сите главни центри на моќ“, заклучува тој.

Слични Објави