Јотова: Научниците и интелигенциjaта треба да учествуваат активно во носењето на националните одлуки

Тешките времиња во кои живееме бараат враќање на хуманистите, на луѓето од науката и интелигенцијата во процесот на донесување на националните одлуки. Тие не се луѓе со „луксузни идеи“, преку нив зборува мудроста на вековите – изјави потпретседателката на Бугарија, Илијана Јотова, при претставувањето на зборникот „Азбука. Јазик. Идентитет“ во Салата со грбот на претседателската институција, јавува БГНЕС.

Изданието ги содржи трудовите од Вториот меѓународен форум за кирилицата, одржан во 2024 година по иницијатива на потпретседателката и со поддршка на Министерството за образование и наука на Бугарија. На настанот, што се одржа во Софија и Пловдив, над 30 познати слависти од 11 држави, заедно со свои бугарски колеги, дискутираа за значењето на словенското наследство, неговото зачувување и ширење во современиот свет, како и за клучната улога на Бугарија во создавањето на третата христијанска цивилизација – словенската.

Првиот меѓународен форум за кирилицата, под наслов „… И ние сме дале нешто на светот“, се одржа во 2022 година и собра видни научници од 12 земји. Главна тема беше придонесот на бугарската држава во создавањето и ширењето на кирилицата, како и нејзината мисија да ги поврзува Истокот и Западот – како што истакнал јапонскиот професор Шигејоши Мацумае.

На денешното претставување на зборникот, на кое присуствуваа дел од авторите, амбасадори на земјите учеснички и претставници на академската заедница, Јотова најави дека третиот меѓународен форум за кирилицата ќе се одржи во март следната година.

„Имаме потреба да зборуваме за кирилицата во време на предизвици што ги носат технологиите, вештачката интелигенција и поедноставувањето на јазиците. Треба да размислиме како го чуваме културното наследство и да живееме со свеста дека тоа е жива, современа вредност,“ изјави потпретседателката.

Симбол на форумот повторно ќе биде буквата „Б“. „Уникатна е буквата ‘Б’ – ја има само во бугарската азбука. Со неа започнуваат и најскапоцените зборови – Бугарија, Бог, благодарност, благосостојба,“ нагласи Јотова.

Таа истакна дека книжевноста, писменоста и културата се тие што ги поврзуваат луѓето. „Ако човештвото тргне само по патот на формулите, алгоритмите и роботизацијата – каде ќе стигнеме? Потребна ни е мудроста на вековите, собрана во големото културно наследство на античка Грција, древен Рим, средновековна Европа и православна Бугарија,“ рече Јотова.

„Постојат обиди да не’ заглушат со не најдобронамерни идеолошки доктрини. Се појави и натпревар околу историјата – но тоа не создава развој, туку ги заматува изворите и светците на словенската писменост,“ додаде потпретседателката. „Ние не освојуваме туѓи територии, ниту се водиме од идеи за величие – бидејќи веруваме во силата на бугарската држава и во нашето големо духовно наследство.“

Официјалното претставување на зборникот „Азбука. Јазик. Идентитет“ беше организирано во пресрет на Денот на народните будители.