Одбележуваме 1011 години од битката кај Беласица меѓу бугарскиот цар Самоил и византискиот император Василиј II Бугароубиец
На 29 јули 1014 година, под подножјето на планината Беласица, се одиграла една од најдраматичните и судбоносни битки во историјата на Првото Бугарско Царство. Против војската на бугарскиот владетел цар Самоил застанала византиската војска, предводена од император Василиј II, подоцна наречен „Бугароубиец“, пишува БГНЕС. Судирот завршил со тежок пораз за Бугарите и го означил почетокот на крајот на долгогодишниот бугарски отпор против византиската експанзија.
По обновувањето на бугарската државност под Комитопулите, меѓу кои се истакнал Самоил, кој потоа станал владетел на државата, Бугарите успеале да повратат значителни делови од своите територии. Сепак, Источното Римско Царство (познато како Византија) не се помирило со бугарската независност и започнало систематски обиди да ги потчини бугарските земји.
Во летото на 1014 година, Василиј II подготвил голема воена операција против Бугарија, насочувајќи се кон стратешкиот премин кај Клуч, близу до Беласица. Преминот бил утврден по заповед на цар Самоил, со изградба на дрвени пречки, насипи, кули и со војски кои очекувале фронтален судир.
И покрај тоа, византиската војска успеала да ги пробие бугарските позиции и да ги нападне Бугарите од позади грб. Битката завршила со опкружување на бугарските сили и нивно масовно заробување.
По битката, византискиот император наредил да бидат ослепени околу 15 000 заробени бугарски војници, оставајќи по еден едноок водач на секој стотица. Оваа беспримерна суровост имала длабок психолошки ефект врз бугарското население и војската. Легендата раскажува дека откако ги видел своите ослепени војници, цар Самоил добил удар и починал од срцев удар на 6 октомври 1014 година.
И покрај херојскиот отпор, загубата кај Беласица значително ја ослабила бугарската држава. Во наредните години византиската офанзива продолжила, и во 1018 година Првото Бугарско Царство конечно паднало под ромејска власт.
Цар Самоил останува во историјата како еден од најзначајните бугарски владетели, симбол на непокорлив дух и отпор против византиската хегемонија. И покрај трагичниот крај на неговото владеење, неговото управување го означува последниот голем обид за зачувување на бугарската независност пред падот под ромејска власт.
Битката кај Беласица останува во свеста на генерациите како трагичен, но и величествен момент од бугарската средновековна историја, сведоштво за решителноста на еден народ да ја брани својата слобода до крај.
