(Видео) Од Кербала кон бесмртноста: Христо Илиев подигнува споменик на загинатите бугарски воени лица во Ирак на 27 декември 2003 г.
Приказната на еден од преживеаните пo атентатот врз бугарската база „Индија“ во Кербала го инспирира создавањето на првиот споменик во чест на бугарските воени лица, кои загинаа за време на мисијата во Ирак. Ова во интервју за БГНЕС го раскажа скулпторот Христо Илиев, автор на монументот, кој треба да биде поставен во Софија.
„Идејата дојде уште во 2018 година. Ме поврзаа со еден од повредените во Кербала при експлозијата на 27 декември. Тој бил меѓу шестмината кои се сметале за загинати и биле подготвени за транспортирање. Меѓутоа, во авионот се станува јасно дека е жив“, раскажа Илиев.
Скулпторот признава дека средбата и раскажувањето на преживеаниот Георги Видов длабоко го потресле. „Кога го слушав, косата ми се крена. Толку живо го пренесе сето тоа, како да бев таму. И до денес, вели тој, од телото ми излегуваат парчиња стакло и метал“, сподели Илиев.
Токму Видов го поставува почетокот на иницијативата за изградба на меморијалот. По изработката на проектот, работата продолжува заедно со Министерството за одбрана.
Споменикот веќе е целосно завршен и го очекува своето поставување. „Самиот споменик е висок 3,30 метри и широк два метра. Изработен е целосно од нерѓосувачки челик – материјал кој е многу каприциозен, но најблизок до моето чувство за металните осколки, останати во телата на повредените“, објасни авторот.
Наместо традиционална фигура на војник, Митев избира симболичен лик.
„Силуетата е воздушна, а до неа има арка – симбол на преминувањето од едниот свет во другиот. Воздушната силуета е симбол на човечкиот дух. Човекот си заминува телесно, но неговиот дух останува“, рече тој.
Мотото на монументот е: „Во спомен на загинатите воени лица во Ирак, кои поминаа низ огнениот пекол на смртта кон бесмртноста“.
Споменикот ќе биде поставен во градинката пред зградата на Министерството за одбрана, во близина на болницата „Пирогов“, и, според зборовите на авторот, е проектиран така што, доколку е потребно, може без тешкотии да биде преместен.
Според Илиев, јавноста го познава проектот уште пред неговата реализација. „Проектот со години беше разгледуван од различни институции и луѓе. Беше направен и видеоклип со архивски кадри од Кербала, кој се емитуваше на Воениот телевизиски канал“, посочи тој.
Се покажува дека меморијалот за Ирак не е единствениот проект на скулпторот поврзан со воената историја на Бугарија. „Пред неколку месеци Министерството за одбрана ме одликуваше за придонес поврзан со воената меморија. Се покажа дека сум изработил 34 спомен-плочи, барелјефи и споменици, посветени на бугарските воини загинати во војните. Дури и не знаев дека се толку многу“, рече Илиев.
Според неговите зборови, ваквите споменици враќаат во живот заборавени истории и имиња.
„Кога ќе поставиме спомен-плоча во некое село или град, доаѓаат луѓе и велат: „Тоа бил мојот дедо, а јас дури и не знаев“. Тоа е смислата на споменикот – да ја чува меморијата“, нагласи тој.

