Перев за Дебати.бг: Плановите за железницата и авионот се приказни за мали деца, потребно е решавање на отворените прашања

//

Дебати: Како се оценува посетата на бугарскиот премиер Кирил Петков во македонските медиуми?

Владимир Перев: Реакциите по посетата на Петков на Македонија се повеќестрани. Некои целосно ја одобруваат, други – токму спротивното. Но, сите се согласуваат дека ништо ново не е слушнато. Секогаш кога некој политичар сака да се занимава со ПР, се држи до македонско-бугарските односи. Ова се однесува на двете страни. Веднаш почнуваат приказните од пред 30 години – за патиштата, модернизацијата, железницата. Од сето ова 30 години нема ништо. Луѓето ги доживуваат овие работи како дел од нашиот фолклор и си велат дека треба малку време да се види што ќе се случи.

Дебати: Како Бугарите во Македонија ја оценуваат оваа посета? Како ги прочитавте пораките на двајцата премиери?

Владимир Перев: Немаше конкретни пораки. Ние, Бугарите од Македонија, повеќе не ги следиме работите вака. Кај нас поминал и Прванов, тука беше Илијана Јотова, беше и Кристијан Вигенин, Даниел Митов. Отсекогаш сме слушале „имаме добри односи“, „ќе си ги поправиме односите“, „се ќе решиме“. Ова веќе никого не го импресионира. Кога, на пример, Прванов дојде во Скопје, го гушна Бранко Црвенковски, се прошета во амбасадата, замина, пред тоа рече само добар ден, имаше некои квази-бизнисмени и се заврши. Така што во овој контекст не ги следиме со толкаво внимание изјавите на Петков и Ковачевски, бидејќи тоа се работи кои се намножија во последните 30 години. Ова е „copy-paste“ од претходните изјави. Ништо ново под сонцето.

Дебати: Како ја оценувате изјавата на македонскиот претседател Стево Пендаровски дека барањето за влез на Бугарите во Уставот е мешање во внатрешните работи?

Владимир Перев: Треба да се разјасниме – во Македонија нема малцинства, има делови од други народи кои се државотворни народи на македонската држава. Ние, македонските Бугари, сме дел од бугарскиот народ. Македонскиот Устав е дизајниран да се заснова на колективните права на народот во Македонија. Има делови од албанскиот, бошњачкиот, влашкиот народ и ромите, на пример. Во Македонија ќе има дел и на Бугарите. Ова е прашање што треба да се реши. Ние сме дел од еден народ, не сме малцинство. Македонскиот устав и закони не го признаваат зборот „малцинство“. Што се однесува до изјавата на Стево Пендаровски, таа не е дипломатска или државничка. Недозволиво е да се сретнеш со бугарскиот премиер и после 12 часот да дадеш изјава дека некој се меша во внатрешните работи на Македонија. Не сакам ни да коментирам за тоа. Тоа е под моето достоинство, Пендаровски го познавам лично, до неодамна моето мислење за него беше многу високо. Тој е многу образован човек, бил советник на двајца претседатели, работел во аналитичкиот оддел на 2-от оддел на Управата за државна безбедност. Тој е добро информиран човек, се сретнал со многу државници. Не можев да го разберам неговиот директен „уличен“ исказ. Проблемот што се наметнува – правата на македонското малцинство во Бугарија – ова е тема од пред 30 до 50 години. Во Бугарија нема такво нешто. Во Бугарија нема македонски народ и македонско малцинство. Во Бугарија има луѓе кои сакаат да се претстават како Македонци и никој не им пречи. Но, тука имаме нешто друго. Ние се бориме за правото да бидеме Бугари. Ние сме заинтересирани за колективните права на целата бугарска заедница во Македонија и нејзиното учество во работата на државните институции.



Дебати: Зошто Македонија не сака да ги признае овие права, иако според официјалните податоци има 120.000 Бугари?

Владимир Перев: Ова прашање пред неколку месеци го постави претседателот Радев. Проблемот со овие 120.000 пасоши е што не сите кажале дека се Бугари. Но и јас прашувам – зошто да кажат? За да бидат стигматизирани? Ги земаат пасошите и заминуваат за Германија, Велика Британија, Франција, Италија или друга земја. Но, тие не се признаваат како Бугари, бидејќи така ги губат своите права во Македонија. Вака стануваат нелегални. Но, ако Македонија ги вклучи во Уставот, тие ќе можат да учествуваат во армијата, да имаат високи државни функции, како и други групи. Тогаш ќе видиме што ќе прават Македонците. Тогаш сите ќе сакаат да се вратат и да ги остварат своите колективни права. Вториот проблем е историјата. Ако сега има Бугарија, тогаш имало порано. Ние сме тука 1300 години. Ако сме овде, од Второто бугарско царство, а зборуваме за периодот на преродбата, за браќата Миладинови и други личности, каде припаѓаат тие – на етничката македонска заедница формирана по 44-та, нешто што го признаваме, или на бугарската заедница на која ѝ припаѓаме ние. Тогаш што ќе остане од македонската историја? Тогаш Македонија сигурно ќе ја започне својата историја по 44-та. Бугарија има проблем да ја претстави својата историја пред Европа, долго време се веруваше дека некој друг ќе се погрижи за тоа. Но, нема кој да се грижи за оваа работа ако вие самите не се грижите за тоа. Денес Бугарија е соочена со ставот дека историјата на 19-20 век е македонска. Ако сите преродбеници се Македонци, тогаш историјата е македонска. А Бугарите доаѓаат како нешто екстра. Тоа се проблемите со кои се соочува бугарската држава. Тоа се проблемите кои мора да се заштитат задолжително. Авионот и железницата се бајки за мали деца. Не се градат не затоа што некој не сака, туку затоа што не е решен проблемот со историските и етничките традиции. Не верувам во добри економски односи. Ако нема политика, нема економија. Тие треба да ги разберат основите. Потоа доаѓа економијата – кој сака да инвестира пари.

Дебати: Ќе се развиваат ли односите меѓу двете земји под раководството на новите премиери или ќе останат во ќорсокак?

Владимир Перев: Никој не може да одговори на ова прашање. Не знаеме што ќе прават најавените 5 комисии. Знаеме за историската комисија и желбата на бугарскиот премиер да направи промени во дел од составот на политичката комисија. Мислам дека ова би била сериозна грешка. Во овој момент националните позиции во бугарското општество се созреани. Мислам дека ниту Академијата на науките ниту парламентот нема да дозволат вакво навлегување во независноста на историската комисија и нејзините импулси за пресекување на македонско-бугарските недоразбирања. Антибугарството се наметнува 100 години. И некој во исто време вели дека не сме имале проблеми со Бугарите. Ова не е вистина. Ако нема говор на омраза, тогаш тогаш зашто не е завршен патот? Рано е да се зборува за какви било резултати од посетата. Но, тука има мало разочарување од посетата на Петков. Разочараност што не се сретна со нас. Можеби ова беше добар потег за да не се „замагли“ големата слика од малите луѓе, македонските Бугари, кои сакаат да му го кажат своето мислење за високата политика што тој очекува да ја води. Претстојат нови предизвици на патот кон Европа. Сакам да забележам дека македонските Бугари најмногу ја разбираат позицијата на претседателот Радев. Таа е најприфатлива и се дискутира сосема нормално. Дури и оние кои се против бугарска кауза во Македонија се воздржуваат да зборуваат против Радев, бидејќи има нешто конкретно – правата на македонските Бугари и уништувањето на идентитетот на цел еден народ.

Претходна статија

(Видео)Радев кон Ковачевски: Време е правата на Бугарите да бидат вградени во Уставот на РС Македонија

Следна статија

Куртелов за БНР: Патот за зближувањето на Бугарија и РС Македонија е неминовен, но нема да биде лесен

Најново од Интервју