(Видео)Г’рдев: Петков има обврска кон Бугарија, Чернева треба да си го знае местото, таа не може да го смени коалицискиот договор за РС Македонија

Во последниве недели, во бугарското општество активно се разгледува прашањето за обврските што премиерот Кирил Петков ги прифатил за укинување на ветото за старт на преговорите за членство на РС Македонија во ЕУ.

„Првата и единствената обврска на секоја бугарска влада е кон бугарскиот народ. Сите други работи се последица и не можат да се разликуваат од заштитата на бугарските национални интереси“, нагласи Димитар Г’рдев во интервјуто за бугарската информативна агенција БГНЕС.

Експертот за меѓународни односи е категоричен: Властите во Скопје мора апсолутно јасно и недвосмислено да ја покажат својата волја дека можат да го почитуваат меѓудржавниот договор што го потпишаа Бугарија и РС Македонија. Договорот за пријателство и добрососедство од 2017 година е меѓународна обврска. Тој е депониран во ОН и е прифатен од нашите партнери од ЕУ.

„Немаме ништо ново што сме го поставиле како услов и барање за РС Македонија, освен тоа да ја исполнат својата обврска кон овој документ од највисок ранг“, додава Г’рдев.

За ставот на советничката за надворешна политика Весела Чернева и нејзиното влијание врз Петков при одлучувањето за спорот со РСМ, Г’рдев рече: „Не слушнав никакви официјални изјави од г-ѓа Весела Чернева. Ја познавам лично, беше присутна и на коалиционите преговори. Не сум слушнал дека се откажале од оваа позиција, која ја потпишаа тогаш. Доколку таа даде такви изјави во јавноста, секако дека ќе следи наша реакција“.

Тој потсети дека г-ѓа Чернева треба да си го знае местото.

„Без разлика на нејзината позиција како советник за надворешна политика, таа е само советник. Таа нема апсолутно никакво право да доставува до Националното собрание или Владата какви и да се отстапки или предлози кои се надвор од коалицискиот договор. Треба јасно да кажеме до каде се нејзините обврски и понатаму нема да има никакви колизии со министерот за надворешни работи. Теодора Генчовска е директно одговорна за надворешната политика на државата во Владата. Само нејзините изјави, предлози и постапки ја имаат потребната законитост и сила“, рече Димитар Г’рдев.

Според него, не може да има спротивставување меѓу советникот и МНР.

„Тоа не е легално. Не може советник на премиерот да тврди или да им сугерира на стручни лица и државни дипломатски функционери согласно Законот за дипломатска служба на МНР. Нивен директен раководител е министерот за надворешни работи, кој е одговорен за целокупната политика и ги повикувам сите кои се под некаков облик на притисок или некаков облик на таква сугестија, јасно да го разберат статусот на министерот за надворешни работи и статусот на советникот“, додаде Димитар Гардев.

Според него, не треба да се прават отстапки со правата на нашите сонародници, бидејќи тука се работи за европски вредности.

„Спорот со РС Македонија е за европските вредности – почитувањето на човековите права, заштитата од дискриминација, елиминирањето на говорот на омраза“, рече тој, додавајќи дека е многу важно да се најде заеднички став за спорното минато и да се помириме: Инсистираме да се отворат архивите на комунистичките тајни служби на Македонија за да ги видиме причините за репресии. а таму ќе видиме работи кои се навистина ужасни“.

Димитар Г’рдев ја коментираше и објавата на Слави Трифонов на Фејсбук.

„Напишаното треба да се гледа како предупредување до политичарите и државниците кои во моментов се активно вклучени во преговарачкиот процес со РС Македонија. Самиот Слави Трифонов дополнително објасни дека е постигнат коалициски договор во кој јас како меѓународен секретар на „Има таков народ“ го водев преговарачкиот тим и лично учествував во неговото разработување. Добро се сеќавам колку траеше дебатата – скоро 7 часа, од кои 2 и пол часа само за ова прашање. Многу јасно го кажавме нашиот став пред коалициските партнери. Во него се вклучени работите што се договорени до моментот – Декларацијата на 44. Народно собрание, Рамковната позиција на Владата и мислењето на Бугарската академија на науките“, потсети поранешниот претседател на Комисијата за надворешна политика. Тој посочи дека во однос на идеите за еден „поактивен дијалог и зајакната соработка, освен тие позиции на бугарската јавност, за да има надградба се создадоа и работат меѓувладините ресорни групи“

Тие започнаа работа, но како што гледаме од македонска страна има намалување на интензитетот“, нагласува Г’рдев.

На прашањето што може да се очекува во јуни, кога ќе има голем Совет со учество на државните и владините лидери на земјите од ЕУ, меѓународниот експерт рече:

„Таму повторно ќе се постави прашањето за преговарачката рамка. Со интерес ќе следам какви ќе бидат позициите, но можам да кажам какви ќе бидат позициите на „Има таков народ“. Нема да дозволиме повлекување од коалицискиот договор во неговиот дел за РС Македонија, бидејќи досега не видовме јасна и конзистентна линија од страна на Скопје за почитувањето на правата на Бугарите и нивна недискриминација“.

Димитар Г’рдев рече дека не се направени никакви отстапки за ниту една земја членка на ЕУ кога станува збор за почитувањето на човековите права. Тој, исто така, жестоко ги отфрли шпекулациите на Скопје дека се бара побрз почеток на преговорите заради руската инвазија на Украина.

„Во светот постојано се случуваат конфликти, природни појави. Поради почетокот на летото не може да се поставуваат такви налудничави барања… РС Македонија е заштитена од руска или било каква друга хибридна војна преку членството во НАТО. Ние како земја што се граничи со неа ќе направиме се за да и помогнеме во случај на опасност. Во тоа нема сомнеж“, изјави меѓународниот секретар на ИТН.

Во исто време, тој ги предупреди властите на РСМ дека нивната неподготвеност може да доведе до негативно сценарио кое вклучува одвојување на Скопје и Тирана на нивниот пат кон ЕУ.

„Албанија страда поради неподготвеноста на Скопје да ги прифати европските вредности. Нашите колеги во Скопје може да ги раздени денот кога двете земји ќе се разделат, но албанската заедница нема да прифати дека Албанија напредува многу брзо во пристапниот процес, а поради антибугарските чувства на некои политичари во Скопје, нивната иднина е ставена како заложник на некои стари постулати од времето на Титова Југославија и комунистичките служби на земја која не постои повеќе“, изјави за БГНЕС Димитар Г’рдев, меѓународен секретар на ИТН.