Експерти им помагаат на бегалците и мигрантите да се подготват за пазарот на трудот, првиот чекор е да научат бугарски

Бегалците и мигрантите во Бугарија можат да најдат место на пазарот на труд во нашата земја, дури и да помогнат да се реши недостигот од кадар. Првиот чекор во нивната подготовка е да научат бугарски јазик, изјавија за БТА Атанаска Тодорова од Конфедерацијата на независни синдикати во Бугарија (КНСБ) и Марија Теохарова од здружението „Каритас“. Странците добиваат и консултации и обуки за нивните работнички и социјални права и обврски. Овие активности се предвидени во рамките на проект на Европската конфедерација на синдикати и се спроведуваат во пет земји. Покрај Бугарија, слична практика има и во Белгија, Италија, Полска и Словенија. Кај нас проектот го води Националниот совет за спречување на корупцијата во партнерство со „Каритас“.

Обука и консултации

Проектот е наменет за државјани на трети земји, кои се поделени во три категории, рече Атанаска Тодорова од Конфедерацијата на бугарските синдикати. Првиот ги вклучува оние од нив кои доаѓаат за работа со разни видови дозволи и регистрација за вработување. Во втората група спаѓаат странците кои добиле бегалски или хуманитарен статус, а во третата група се оние кои бараат заштита во земјата, објасни експертот. И додаде дека проектот започнал во 2024 година и ќе трае три години. Се очекува различен број луѓе да учествуваат во различните иницијативи за обука за работнички и осигурителни права, треба да има 800 лица, рече таа.

КНСБ изработи специјални брошури со наслов „Што треба да знам кога сакам да работам во Бугарија?“. Тие се печатени на неколку јазици – англиски, руски, украински и арапски. Секој петок обезбедуваме бесплатни консултации за правата и обврските за трудот и социјалното осигурување на информативниот пулт за државјани на трети земји, информира Тодорова. Во Софија, Варна, Бургас, Русе и други градови има обуки кои на овие граѓани им даваат можност да ги научат своите права и да знаат какви обврски имаат на работа. Тие се одржуваат на соодветниот странски јазик. На овие обуки учествуваат и претставници од канцелариите за труд и работодавачи кои даваат појасна слика за потребите на пазарот на трудот, посочи Тодорова. Обезбедени се курсеви за обука за стекнување дигитални и професионални вештини, кои се на бугарски јазик. Овој проект ќе вклучи 100 локални работодавачи заинтересирани да вработат државјани од трети земји. Според Тодорова, жените се поактивно вклучени во обуката. Многу често доаѓаат дури и со своите деца. Мажите бараат индивидуално советување, рече експертот.

Запрашан за можностите за работа на странците, експертот рече дека нискоквалификуваните можат да најдат вработување во областа на уредувањето и паркинзите, градежништво и земјоделство. Туризмот и ресторанската индустрија обично се меѓу преферираните области. Меѓу мигрантите има и висококвалификувани кои се истакнуваат по желбата да ги надградат своите вештини. Станува збор за доктори или наставници кои се дообучуваат за исполнување на условите за конкретната насока од дипломата им во Бугарија, објасни понатаму Тодорова.

Според експертот од Конфедерацијата на бугарските синдикати, бугарското законодавство е меѓу најдобрите во однос на пристапот до пазарот на труд за странците, бидејќи дозволите се издаваат побрзо. Кај нас немаме квоти колку странци би можеле да работат во нашата држава, коментира Тодорова. Според неа, една од тешкотиите што ја доживуваат мигрантите, главно оние од арапските земји, е почитувањето на работното време. Во разговорите со нив експертите им објаснуваат за осумчасовниот работен ден, барањето да го известите работодавачот доколку отсуствувате од работа, претставувањето на боловањето и слично, објасни експертот.

За овие луѓе да бидат поприлагодливи на пазарот на трудот, да можат сами да се снајдат во различни ситуации, на пример при посета на институции, мора да знаат бугарски, потенцира Тодорова. Затоа, КНСБ работи во партнерство со „Каритас“ за да го обезбеди потребното владеење на јазикот.

Часови по бугарски јазик

Курсевите се за нивоата А1 и А2, запишуваме по 15 лица, рече наставничката и проектен координатор во „Каритас“, Марија Теохарова. Се очекува курсот да го завршат околу 60 луѓе, кои ја започнаа обуката во 2024 година, додаде таа. Некои од групите учат Украинци, додека други учат арапски и други говорници. На часовите се трудиме целосно да зборуваме на бугарски за да можат да се навикнат на јазикот од самиот почеток, рече Теохарова. Меѓутоа, бидејќи бугарската граматика не е лесна за предавање, во посложени ситуации го користиме соодветниот странски јазик за објаснување, истакна таа.

Работата е инспиративна затоа што гледаме како странците се мотивирани да го научат нашиот јазик, колку и да е тешко, коментира Теохарова. Според неа, мигрантите не секогаш сфаќаат дека јазикот е почеток на нивната интеграција, но тие последователно го разбираат тоа и им даваат приоритет на учењето. Таа истакна дека Украинците, кои се во групата на словенски јјазик, полесно им е справувањето со курсевите. На крајот од обуката има тестови за двете групи странци.

Нашите учесници на курсот ни кажуваат дека јазичната обука е важна, дека им помогнала во нивниот професионален развој, рече Катерина Вундерчук од „Каритас“. Таа истакна дека освен за возрасни, организацијата обезбедува и обука на бугарски јазик за децата бегалци.

Фото: БТА