Македонските Бугари во Америка

//

Пишува: Доц. д-р Спас Ташев

Во 2021 година, бугарската јавност беше изненадена што група американски конгресмени поднесоа предлог-резолуција 741, со која се предлага септември 2022 година да биде прогласен за „Месец на македонското наследство и прослава на македонскиот јазик, историја и култура на македонските Американци и нивниот неверојатен придонес во Соединети Држави. ” Внимателната анализа на фактите покажува дека зад оваа иницијатива стои организацијата Обединета македонска дијаспора – со седиште во Вашингтон, но создадена со помош на властите во Скопје и финансирана од нив. Според различни извори, нејзиниот годишен буџет е 4 милиони долари, а вработени се 16 луѓе. Таа долго време работи со американски лоби компании, веќе има создадено доверливи врски и на тој начин ги шири своите идеи. На крајот на минатата година, дополнителни 30 милиони евра беа искористени за лобирање и црн пи-ар против Бугарија, во ЕУ и САД. Резултатите не чекаа долго, а во Сенатот се појави нацрт-резолуција за наследството на Македонија, а неколку конгресмени поврзани со Југославија во минатото започнаа пропагандна кампања против Бугарија, бидејќи таа стави вето на почетокот на преговорите за членство во ЕУ на РС Македонија.

Проектот содржи потполни лаги што можат лесно да се докажат и е пример за уште една кражба од бугарското социо-културно наследство. Писменото тврдење дека „постојат докази дека најраното македонско присуство во континенталниот дел на САД било во или околу 1492 година“ е во најмала рака комично, бидејќи не е докажана теоријата дека Алонсо де Охеда е Бугаринот Драган од Охрид. Но потоа доаѓаат опасните пораки за стабилноста на Балканот: „Од 1880 година, десетици илјади Македонци избегаа во Америка во потрага по граѓански слободи, човекови права, верски слободи и економски можности и како одговор на Илинденското востание од 1903 г. против Отоманската империја, Балканските војни 1912-1913 година, двете светски војни, Граѓанската војна во Грција и политиката на комунистичка Југославија. Со тоа не се посегнува само кон Бугарија, туку и кон Грција, а во исто време, наводно критикувајќи ја „комунистичка Југославија“, се поддржуваат македонските тези што ги разви таа и Москва.

Емиграционата карта на Васил Спиров, татко на д-р Леон Сперов, кој е прогласен за „Македонец“ во резолуцијата 741. Васил Спиров лично се пријавил и се потпишал како Бугарин.

Документите со кои располагаме покажуваат дека позначајните бугарски миграциски текови во Америка биле забележани во втората половина на 19 век и потоа, бидејќи тие дошле од територијата на денешна Бугарија и од териториите вратени на Отоманската империја- Македонија и Одринска Тракија. . Вториот голем бугарски емигрантски бран во САД е по задушувањето на Илинденско-Преображенското востание, а третиот по Балканските и Првата светска војна. Најмасовна е бугарската емиграција од Егејска и Вардарска Македонија која потпаднала под грчка и српска власт, а во првите години на дваесеттиот век нејзиниот број изнесувал околу 40 илјади и продолжил да расте. Во регистрите за имиграција, а потоа и во пописот на населението во САД, мнозинството од родените во Македонија се евидентирани како Бугари, а како нивен мајчин јазик е запишан бугарскиот. Овие луѓе создаваат свои организации, издаваат свои весници, градат свои цркви. Сите го користат само литературниот бугарски јазик, а повеќето во своето име ја вклучуваат дефиницијата „македонско-бугарски“.

Една од најголемите студии за оваа македонско-бугарска заедница е спроведена во 1958-1959 година од страна на Координативниот комитет на младинските секции на МПО во САД и Канада и е објавена во 1960 година. Во истата се наведува дека „точниот број на Канаѓаните и Американците со македонско потекло на овој континент не се познати. Но, се проценува дека има некаде помеѓу 50.000 и 75.000 луѓе, над 90% од оваа бројка се состојат од Словените или Бугарите, а останатите се Грци, Власи (Романци), Турци итн… Сите имаат свои националниот идентитет и култура и со векови го чувале овој идентитет и култура ревносно колку што дозволуваат околностите. Во овој преглед ќе се занимаваме главно со најголемите од овие етнички групи – Бугарите. Бугарската етничка група во Македонија е таа што дава ново политичко и национално значење“.

Првата македонистичка организација е основана дури во 1959 година во Торонто, а подоцна го прифаќа името Обединети Македонци. Таа е производ на бугарската државна незаинтересираност и југословенската деструктивна пропаганда, поради што мала група се отцепила од бугарското друштво Христо Ботев и се обединила со Македонскиот народен сојуз. Врската со бугарскиот јазик сè уште не е прекината и затоа целта била формално да се обедини македонско-бугарската емиграција во Канада, но на „прогресивно-демократска основа“ и да се вклучи во борбата на левите сили. Многу брзо оваа нова организација потпаднала под југословенско влијание, а раководството било заменето со новодојдени доселеници од Југославија и Грција. Во 1962 година воспоставила врска со новопрогласената Македонска православна црква Охридската архиепископија и со југословенски средства ја изградиле првата македонистичка црква Свети Климент Охридски во Торонто. Во тоа време членовите на Обединетите Македонци биле толку малку што македонско-бугарската емиграција во лицето на МПО не им обрнувала внимание. Дури во 1967 година во „Македонска трибина“ бил објавен првиот критички напис против Обединетите Македонци и посветеноста на организацијата кон режимот на Тито во Југославија.



Во 1970-тите, бројот на членовите на организацијата Обединети Македонци не надминувал 500 луѓе, но тие почнале да развиваат широк спектар на пропагандни активности, активно поддржани од Матицата на иселениците од Македонија во Скопје. Бидејќи Обединетите Македонци сè уште беа компромитирани заради контактите со Југославија, станува неопходно формирање на Обединета македонска дијаспора во 2004 година. Така се отвора фронтот против Бугарија во Америка и Австралија, а ние денес ги жнееме горчливите плодови на бугарската државна негрижа.

Со цел да се спротивстави на фалсификувањето на фактите преку лоби активностите на нереформираното Скопје, во 2022 година МПО, како 101-годишна организација на македонските Бугари во Америка, му напиша на Конгресот на САД дека нацрт-резолуцијата „целосно го игнорира придонесот на Македоно -Американците кои емигрирале во Америка пред Втората светска војна и придонесот на нивните потомци родени во Америка… Пред Втората светска војна, „Македонците“ не биле етнографски туку географски концепт и огромното мнозинство Македонци пред 1945 г. се декларира како македонски Бугари“.

За истата цел, повторно на иницијатива на МПО, беше организирана петиција до Претставничкиот дом за суспендирање на Резолуцијата 741 и враќање кон вистината. Во документот се вели дека мнозинството од таканаречените „истакнати Македонци“ спомнати во резолуцијата недвосмислено го кажале своето бугарско етничко потекло за време на нивниот живот. На овој начин, кругови блиски до Скопје „се обидуваат да го принудат американскиот Конгрес да ги оправда ретроспективно резултатите од физичкиот и културниот геноцид врз етничките Бугари во географскиот регион Македонија во поголемиот дел од дваесеттиот век“.

Воодушевување заслужува иницијативата на МПО „Пирин“ од Чикаго да ја испраќа до сите американски конгресмени и локални парламенти книгата на Драгомир Богданов „Обединетата македонска дијаспора – деца на лагата“, која ги разоткрива македонските фалсификати во Америка. Но, потребни се и активности на бугарското Народно собрание кое итно треба да испрати аргументирана изјава до американскиот Конгрес и со тоа да го заштити нашиот национален интерес.

Претходна статија

ВМРО-БНД: Не дозволуваме македонистички собири во Софија

Следна статија

Генчовска од Брисел: Нашиот став за почетокот на преговорите на РС Македонија со ЕУ е јасен

Најново од Истакнато

Последниот атентатор (8)

Спомени на Крсто Петрушев (1913-2007) од Богданци, припадник на ВМРО, запишани од Владимир Перев. На почетокот